Ruam alarmı: İnsana da bulaşabilir

Hasta atların aynı civarda bulunmasıyla, hastalığın süratle bulaştığını belirten Prof. Dr. Murat Arslan, şunları kaydoldu: “Hastalık muhtelif yerlerden bulaşabilir. Mesela, atların aynı su yalaklarından su içmesiyle, aynı yemi yemesiyle ya da birbirleriyle olan temaslarından dolayı hastalık bulaşabiliyor. Reelinde ısı, ışık gibi fiziksel etmenlere ve dezenfektanlara dayanıksız bir hastalıktır. Şayet paklik iyi yapılırsa bu bakteri can veriyor. Ancak bakımı iyi olmayan zamanlarda bölgeden bölgeye bulaştırılabiliyor. Dışarıdan hasta hayvan getirilirse ya da bakterinin bulaştığı bir malzeme getirilirse hastalık bulaşabiliyor.”

Hastalık bulgularının, hastalığın bulaşma vaziyetine göre değiştiğini anlatan Arslan, “Muhtelif formları var. Biri ten formu. Teninde büyük iltihaplı çıbanlar alana geliyor. Solunum eforluğu sürüklüyor. Ruam hastalığının bulaştığı hayvanın bir müddet sonra iştahı kesiliyor, zayıflıyor. Vefat gidişatı ise atın mukavemetine göre değişebiliyor. At cılızsa süratli bir zamanda 3-5 gün içerisine can verirken, cılız değilse daha uzun müddet yaşayabiliyor” diye konuştu.

“İhtiyat alınmazsa adadaki tam atlara dağılır”

Hastalığın bulaşma olasılığını değerlendiren Arslan, şunları söyledi: “İhtiyat alınmazsa, hastalık adadaki tam atlara dağılır. İhtiyat için, hasta atların parçalaması gerekiyor. Derin çukurlara gömülerek üstleri kapatılıyor. Bu hastalığın öğrenilen bir rehabilitasyonu yok. Antibiyotik ve destekleyici rehabilitasyonlar yapılıyor. Vefat oranı yüksek oluyor. Bu mikroorganizmalar muhtelif civarlarda yaşıyor. Uygun koşulların olduğu, rutubetli, nemli civarlarda yaşıyor. Yaşadıkları yer, tamamen canlının olmadığı yerler de olabilir. Ama bulaşma olduğu andan itibaren, uygun civarı bulunca artıyor. Bulaşma bu biçimde hakikatleşiyor.”

İnsana solunum veya at etiyle bulaşır

Ruam hastalığının insanlara da bulaşma olasılığı olduğunu ifade eden Arslan, “Hastalık insanlara iki formda bulaşabilir. Birincisi akciğerlere bulaşması, ikincisi ise at etinin harcanmasıyla oluyor. Akciğere bulaşınca solunum eforluğu alana getiriyor, özellikle metabolik olarak cılız fertlerde meselelere yol açıyor. Ten altına yerleşip iltihaplı çıbanlar alana getiriyor. Özellikle at bakıcıları tımar yaparken ya da atların iltihaplı çıbanlarına değdiklerinde hayvanlara bakarken, bazen baytar doktorlar atı rehabilitasyon ederken tutulabiliyor” biçiminde konuştu.